Laney B-1

Laney B-1: Bruut basbeest

De zomer nadert, het festivalseizoen is geopend en je bent natuurlijk op zoek naar een geschikte versterker voor de grote buitenpodia. Is dat het geval, dan moet je wellicht het paradepaardje van het Engelse Laney, de B-1 eens proberen. Moet al gek gaan wil je dan niet voldoende vermogen en voorzieningen ter beschikking hebben.

Zoals ieder zichzelf respecterend versterkermerk, wil men bij Laney ook de ultieme basversterker bouwen. De filosofie daarbij zal ongetwijfeld zijn geweest dat men zo ongeveer iedere voorziening die nuttig kan zijn voor de bassist heeft willen combineren met een groot vermogen in n versterker. Dit resulteerde in de B-1, een amp die al een poosje op de markt is, maar tot op heden aan onze aandacht ontsnapt. De Laney B-serie wordt overigens gecompleteerd met twee combo's, de B-2 en B-3.

De B-1 is een traditioneel ogende versterker. Alle onderdelen zijn op een metalen chassis gebouwd. Deze 'doos' is in een met vilt beklede houten behuizing geschoven. Schroef de vier pootjes los en je kunt de versterker z uit de behuizing schuiven. Heel service vriendelijk. Wanneer je het interieur bekijkt vallen behalve de strakke nette bouwwijze een aantal zaken op. Als eerste de enorm gedimensioneerde trafo, op de tweede plaats het ECC 83 buisje en tenslotte, dat er eigenlijk twee eindtrappen aan boord zijn. Dat belooft wat.

De input sectie
Je kunt kiezen uit twee ingangen, voor passieve of actieve bassen. Door wat te experimenteren kun je het beste vaststellen welke voor jouw bas het meest geschikt is. Gebruik je effectpedalen tussen je bas en de versterker, raad ik je aan de actieve ingang te nemen. De B-1 beschikt over zowel een Fet als een buizen ingangsroute, die te mixen zijn. Het buizen'kanaal' heeft een pre en post volume, op de versterker Drive en Tube Output genoemd. Hiermee kun je de hoeveelheid vervorming regelen. Weinig vervorming betekent de drive bescheiden afstellen en de tube output wat verder open. Voor een vette buizenfuzz doe je het precies andersom. De Fet voortrap heeft natuurlijk ook een eigen Gain en met de Preamp Mix kun je dan een afstemming maken tussen je warme of vervormde buizengeluid en het cleane Fet geluid.

De toonregeling
Ook hier heeft men weer gestreefd naar volledigheid. Er worden drie mogelijkheden aangeboden die natuurlijk weer te combineren zijn, maar let op hier wordt het tricky, want wanneer je niet oppast zul je het effect van de ene voorziening met de andere ongedaan maken. De B-1 heeft op de eerste plaats een aantal presets. De eerste is de Bright schakelaar. Schakel je deze in, wordt het frequentiegebied vanaf het midden tot het hoog met ongeveer 6dB versterkt. De tweede preset heet heel toepasselijk Preshape en ik noem het altijd maar het snelle slappresetje, want de lage (70 Hz) en hoge (1-2,5 kHz) frequenties worden versterkt, terwijl het midden (300-400 Hz) wordt afgezwakt. De tweede mogelijkheid om je toon te beinvloeden bestaat uit twee shelving filters, Bass Control (40 Hz) en Treble (10 kHz). Tenslotte kun je de zaak verfijnen met behulp van een zesbands grafische equalizer, met drie schuiven voor de lage regionen (40-80-50 Hz), twee voor het middengebied (400 en 800 Hz) en tenslotte n voor de Presence (4 kHz). De grafische EQ is in/uitschakelbaar. De beste manier om te werk te gaan is de hele toonregeling neutraal in te stellen en een eerste sound te maken met de Tube en Fet voortrap. Luister dan naar wat je mist of benadrukken wilt en gebruik dan vervolgens de presets en de shelving regelaars. Tenslotte kun je een en ander verfijnen met de grafische equalizer. Zo werk je van een brede band langzaam naar een steeds smallere band toe, maar houdt in de gaten wat je doet. Schakel dus bijvoorbeeld niet de Pre Shape in om vervolgens het midden weer te versterken met de grafische EQ. Dat is water naar de zee dragen. Wil je wat meer definitie in je laag, gebruik dan de 150 Hz slider. Zoek je de wollige reggae zoem, gebruik dan de 40-80 Hz sliders, enzovoort. Verander steeds n instelling tegelijk.

Overige voorzieningen
Naast het Master Volume, Power Switch en Standby, beschikt de B-1 over een instelbare compressor. Met het Compression Level kun je de verhouding tussen het signaal met en zonder compressie instellen, zodat er niet al te grote volume verschillen ontstaan wanneer je omschakelt, of juist wl, wanneer je extra volume nodig hebt tijdens de bassolo. Met Compression bepaal je de hoeveelheid compressie die aan het signaal wordt toegevoegd. Naast de ingangen is er nog een tuner uitgang geplaatst waarmee je met behulp van de Standby stil kunt stemmen. De Standbyknop dient overigens ook nog eens een keer als een soort reset voorziening voor de eindtrap ingeval van tijdelijke burn-out. De Pre Shape, Grafische EQ en Compressor zijn ook door middel van een voerschakelaar te bedienen. De niveau's van de input en output worden door meerkleurige ledbars van een optische indicatie voorzien. De diverse schakelaars en sliders van de EQ hebben blauwe led's, zodat er ook heel wat prachtigs te zien is voor de aandachtige toeschouwer.

Patch Bay
Wie denkt dat hij er nu zo ongeveer wel is, heeft het mooi mis, want op de achterzijde van de B-1, aan weerskanten van de enorme koelribben vinden we een groete hoeveelheid aansluit- en insertiepunten die in een patchbay van een willekeurige mengtafel niet zouden misstaan. Loopt U even mee? De B-1 heeft een actieve crossover, met een vast kantelpunt van 150 Hz. De hoeveelheid signaal dat naar de hoogeindtrap wordt gestuurd, is hier regelbaar. Verder zijn er nog eens aparte uitgangen n de crossover geplaatst zodat een externe eindtrap gevoed kan worden. Natuurlijk vinden we hier ook de aansluiting voor de voetschakelaar. Met een kleine schakelaar kun je de werking van de eindtrappen kiezen: dubbel mono, bi-amp of mono gebrugd. Natuurlijk is er een FX loop, maar dan wel n met een -10 dB schakelaar. En ook een Pre-amp Out en Aux In. En vanzelfsprekend een gebalanceerde DI Out met Pre/Post EQ schakelaar. Heel handig om niet telkens nieuwe zekeringen te hoeven kopen is de reset button, waarmee je in geval van storing, de complete versterker weer aan de praat krijgt. Tenslotte vinden we de luidspreker aansluitingen. Allemaal keurig uitgevoerd in Speakon en afgestemd op het gebruik van de versterker(s). Zo vind je de Hi en Lo uitgangen voor bi-amp gebruik en dubbel monom en die voor mono gebrugd. Je kunt de uitgangen tot een minimum van twee Ohm belasten, hetgeen veel luidsprekerconfiguraties mogelijk maakt. Het vermogen dat de B-1 levert is indrukwekkend: 2x750 Watt aan 2 Ohm of 1x1500 watt aan vier Ohm

Praktijk
Een dergelijke versterker vraagt natuurlijk om luidsprekerkasten die al dat fraais ook behoorlijk kunnen weergeven. Het zal je niet verbazen dat Laney ook daarin voorziet en je kunt dan kiezen uit een 8x10 f 4x10 f 2x10 f 2x15 f 1x15 f willekeurige combinaties daarvan. Gezien de hoogte van mijn rekeningen bij de manueel therapeut, heb ik dat maar even achterwege gelaten en de B-1 geprobeerd op mijn eigen 1x15 en 2x10 combinatie. Hiermee was de B-1 namelijk zowel mono gebrugd, als dubbel mono of bi-amp te gebruiken. Het resultaat was zoals te verwachten overweldigend. Mijn buren kunnen dat beamen. De mensen vier straten verder trouwens ook. Weer vrienden voor het leven gemaakt. Bij een optreden is het weer helemaal jij en je bas. Geen last meer van de rest van de band. Ik maak zelf niet veel gebruik van de toonregeling op een versterker, klein beetje bij of af, afhankelijk van de zaal of het podium. Zo ook nu. De combinatie van Fet en buis in de voortrap vind ik heel fijn. Je kunt echt kiezen tussen een kraakheldere sophisticated hi-fi slapsound, een warme fingerstyle of retro lo-fi vervorming. Kan allemaal en als je wilt op een enorm volume, mits je voorzichtig bent met het inzetten van alle voorzieningen in de voorversterker. Minpunt van de B-1 is dat hij niet erg stil is. En dan bedoel ik dus wanneer je niet speelt. Het bromt en sist allemaal. De prijs van 1.249,00 in aanmerking genomen, neem je dat op de koop toe, want voor een dergelijk bedrag krijg je veel flexibiliteit en Watt voor je geld.