Rickenbacker 4003S/5

Rickenbacker 4003S/5

Onlangs kreeg ik een e-mailtje van mijn hoofdredacteur met de vraag of ik tijd en trek had in een bespreking van de legendarische Rickenbacker 4003 basgitaar in een vijfsnarige uitvoering. Bijna euforisch meldde hij me lange tijd verknocht te zijn geweest aan het 'wilde geknor' dat deze basgitaar produceerde en omschreef het geluid 'van deze brulboei' als een 'donderende rioolbuis'.
Nu, de lezer die zich hierna nog niets kan voorstellen bij de sound van deze bas, moet nog maar eens luisteren naar het geronk van Yes-bassist Chris Squire op de langspeler 'A time and a word'.
De 4000 serie basgitaren van Rickenbacker stamt uit de jaren zestig en het vlaggeschip was een bas die niet alleen door zijn geluid opviel maar ook door zijn vorm en het feit dat hij stereo uitversterkt kon worden. De bouwwijze was voor die tijd revolutionair, met een van twee halspennen voorziene doorlopende maple hals waardoor de hoogste posities heel goed bereikbaar waren.
Andere kenmerkende features waren de beide enkelspoels elementen met een enorme beschermkap over het treble element en de gecombineerde brug met staartstuk, waarin een forse demper was gemonteerd die met behulp van wederom twee forse schroeven tegen de snaren aan kon worden geduwd. Zo kon je mutes spelen 'met losse handen'!
In de palissander toets waren driehoekige inlays aangebracht. De hals zelf was recht en rond en had een heel andere 'feel' dan Fenderachtigen. Ik kan me herinneren dat de Rickenbacker in zijn tijd verfoeid werd door Fender bespelers, vanwege zijn uiterlijk en sound. Men vond het een onhandelbaar ding dat alleen maar kon 'ratelen'.
De bas is dan ook vooral aan het eind van de jaren zestig en in de jaren zeventig populair geweest in de symfonische rock sferen. Belangrijke propagandisten waren de eerder genoemde Squire en ook McCartney, die vanaf 1964 regelmatig op een linkshandige 4001 speelde.
De onderhavige 4003S/5 is een update van de 4003 en dan in vijfsnarige uitvoering. Alles aan de bas is eigenlijk conform de klassieke 4001 uitvoering, met dien verstande dat de binding om de body ontbreekt, er dot inlays zijn in plaats van de driehoekjes en deze uitvoering mono is. Wat opvalt bij het bespelen is dat de string spacing klein is vergeleken bij andere vijfsnarige bassen: 7 8 mm bij de topkam en de 12e fret. Dat is dus even wennen. Voor het overige speelt deze vijfsnarige dieseltrein als nieuw en is ook de sound heel authentiek, hetgeen door de toevoeging van de lage B alleen maar versterkt wordt. Ik vergelijk het altijd maar met het fors aanslaan van de bassnaren van een concertvleugel. De Rickenbacker heeft eenzelfde soort 'ring' en ronk. Voorwaarde voor het verkrijgen van dit kanonharde geluid is wel dat je met plectrum speelt en dan nog een hele harde dikke die niet meebuigt. Voor al dit genot moet je fl. 3.834,= neertellen en dat zal de liefhebber beslist voor de geboden kwaliteit over hebben.