Roland V-Bass

Roland V-Bass

Roland is al heel lang actief op het gebied van de gitaarsynth. Met de intrede van de modeling techniek, waarbij op digitale wijze instrumenten en versterkers kunnen worden gesimuleerd, deed zich natuurlijk de mogelijkheid voor een stapje verder te gaan. Roland ontwikkelde de zogenaamde COSM techniek hetgeen zoveel betekent als 'Composite Object Sound Modeling'. Met de COSM techniek die werd toegepast in de VG-8 en VG-88 en een GK element, kon je iedere gitaar tot een voertuig van de meest geavanceerde geluidstransformaties maken. Deze techniek is sinds dit jaar ook voor de basgitaar beschikbaar: de V-Bass. De V-Bass is geen synthesizer. Er is geen sprake van digitale klankopwekking, maar er wordt gebruik gemaakt van het originele signaal van je bas en de pitch van elke aparte snaar. Dat signaal, compleet met alle nuances als volume, toon, timbre en karakter, wordt vervolgens 'geprocessed'. Dat betekent dat je grosso modo je eigen speelstijl kunt houden. Of het nu gaat om gespeelde mutes of flageoletten, de V-Bass geeft het weer zonder struikelen, want hij hoeft niet zoveel te 'rekenen' als een gitaarsynth om de pitch vast te stellen en dat scheelt tijd. Een compleet V-Bass systeem bestaat uit twee onderdelen: het GK-2B hexafonisch element, dat de trilling van iedere snaar apart registreert en het V-Bass pedalboard, waarin zich alle electronica en de bedieningselementen bevinden.

Element
Het GK-2B element is te monteren op zo ongeveer iedere willekeurige vier-, vijf-, of zessnarige bas. Je plaatst het zo dicht mogelijk bij de brug met behulp van de meegeleverde schroefjes, of met dubbelzijdig plakband. Vervolgens stel je het element met een mal af op gebruik voor vier-, vijf- of zessnarig door hem uit te trekken tot de gewenste lengte. Daarna moet je de gevoeligheid van de V-Bass processor voor iedere snaar afzonderlijk afstellen. Montage en afstelling is in principe relatief eenvoudig met behulp van de instructies, de meegeleverde mal en het LCD schermpje op de V-Bass, maar is in de praktijk een heel precies werkje dat nauw luistert. De plaatsing en hoogte van het element zijn cruciaal, waarbij afwijkingen in millimeters een dramatische verandering in de kwaliteit van het geluid bewerkstelligen. Wil je een optimale sound en respons van de V-Bass dan loont het de moeite hier een dagje voor uit te trekken. Bij het GK-2B element hoort een controle paneeltje, dat op je bas te monteren is. Hier sluit je de multipin connector aan om het GK-2B element te verbinden met de V-Bass en er is een ingang voor de standaard elementen van je bas, die je dan kunt mixen met de GK-2B sound. Met behulp van de 'select' schakelaar kun je kiezen tussen GK-2B, eigen elementen of beide. Op het controle paneel bevinden zich verder programmeerbare schakelaars voor de tuner en presets en een volume potmeter. Al met al is het nog een flink doosje dat op de voorzijde van je bas gemonteerd er niet erg elegant uitziet, maar met een beetje geluk vind je een plekje aan de achterkant van je bas.

V-Bass processor
Heb je het element eenmaal goed aan de praat, begint het avontuur pas echt. Om een idee te krijgen van de mogelijkheden van het apparaat is het een goed idee om maar eens door de honderd preset patches heen te lopen. Deze presets zijn te modificeren en op te slaan als user patch. Daar zijn dan ook nog eens honderd plaatsen voor beschikbaar. De patches zijn telkens per vier in een bank ondergebracht. Een andere mogelijkheid is natuurlijk om vanaf het begin je eigen sound te bouwen. Daarvoor doorloop je dan allereerst de bass modeling, daarna de amp modeling en vervolgens complementeer je de zaak met de effecten en maak je de systeeminstellingen voor bijvoorbeeld de toewijzing van de pedalen. De processor heeft vier voetschakelaars om door de presets te schakelen, twee om van bank te wisselen, een controlpedaal om de belangrijkste basisfuncties te kunnen kiezen en een expressiepedaal, dat in de meeste gevallen als volumepedaal of wah-pedaal zal fungeren. Met behulp van een grote roterende knop kun je ook handmatig door de patches scrollen of in de edit mode parameters veranderen. Verder beschikt de V-Bass over een flink aantal functie- en setting buttons om in de edit mode te kunnen werken. Het ruim en overzichtelijk opgezette lcd display geeft alle actuele informatie over een betreffende patch, waarbij er voor gezorgd is niet telkens een overkill aan informatie te geven doordat alle waarden van de parameters gegroepeerd zijn in verschillende pagina's die als tabs op het display zijn aangegeven. De V-Bass is aan de achterzijde ruimschoots voorzien van allerlei aansluitmogelijkheden, waardoor de processor zowel live als in een studiosituatie moeiteloos kan functioneren. Het apparaat kan ook zonder het GK-2B element met een conventionele bas worden gebruikt. Alleen mis je dan wel de geavanceerde bass modeling en polyfone mogelijkheden.

Bass modeling
De bas simulaties variëren van akoestisch, elektrisch tot fretless. Binnen deze hoofdsoorten kan dan weer gekozen worden voor diverse modellen en zijn alle parameters zoals volume, elementkeuze, toonregeling weer in te stellen. Heel ver gaat de Vari Bass. Hierbij heb je de mogelijkheid zelf als bassenbouwer te fungeren. Je kiest het type body, elementen, toonregeling etc. en je kunt op deze wijze je eigen bas samenstellen. Bij de akoestische modellen is het oa mogelijk de grootte van de klankkast en de resonantie in te stellen. Bij de electrische bassen kun je kiezen uit negen gerenommeerde typen. Van vintage JazzBass, via Rickenbacker en Thunderbird naar vioolbas. Naast de basgitaren zijn er een aantal synthbassen (oa wave synth en osc synth) programmeerbaar, een aantal simulaties van andere instrumenten zoals orgel en brass en een aantal polyfone geluiden. Bij de laatsten wordt iedere snaar apart geprocessed.

Amp Modeling
Met behulp van deze feature simuleer je versterkers en luidsprekers. De V-Bass heeft twaalf klassieke versterkers aan boord en vijf luidsprekerconfiguraties. Deze kunnen ook weer naar believen worden ingesteld en gecombineerd. Ook kan de microfoonpositie worden ingesteld en de verhouding tussen direkt signaal en microfoonsignaal. Omdat je met de V-Bass natuurlijk geen stack meer nodig hebt hebben ze de amp models heel leuk grafisch en nostalgisch in het lcd scherm vormgegeven. Heb je toch nog een beetje een ouderwetse versterkercombinatie in het zicht.

Effecten
De effecten van de V-Bass lijken veel op die van de in het novembernummer besproken Roland GT-6B: compressor/limiter, wah, negen overdrive/distortion modellen, equalizer, tien modulatie modellen, delay, chorus, reverb, noise gate. De effecten zijn allemaal volledig programmeerbaar en in willekeurige volgorde op te slaan in een patch. Ook is het mogelijk ze in de 'manual mode' door middel van de voetschakelaars individueel aan/uit te zetten.

Bediening
Grote verdienste van de V-Bass vind ik dat de processor ondanks de schier oneindige mogelijkheden in de bediening behoorlijk toegangelijk is. Uiteraard is het een apparaat dat je al doende moet leren kennen, maar ik was verbaasd dat het apparaat met behulp van de aanwijzingen van een behulpzame deskundige al binnen een paar uurtjes voor mij behoorlijk inzichtelijk werd. De V-Bass is heel logisch opgebouwd, het display laat eigenlijk visueel zien welke wijzigingen je in de instellingen aanbrengt en bovendien zijn deze dan in real-time hoorbaar, zodat elke digitale analfabeet -zoals ik- vrij snel zijn weg kan vinden. Ik bedoel maar, je hoeft geen computerdeskundige of synthesizerfreak te zijn om met dit apparaat om te kunnen gaan en wat dat betreft heeft Roland dus heel goed de doelgroep voor ogen gehad. Ergo, dit is een heel muzikaal apparaat omdat je voortdurend hoort wat je doet.

Sound
Nu ik dan over muzikaliteit te spreken kom, kan ik alleen maar in superlatieven spreken over de geluidskwaliteit en de mogelijkheden van de V-Bass. Bij een apparaat als dit kun je niet meer spreken over dé sound, want elke sound die je zou willen maken, kun je maken. Vooropgesteld dat je beschikt over enige discipline en doorzettingsvermogen. De bass en amp models klinken zeer authentiek en zijn bovendien naar believen manipuleerbaar. De synth models doen niet onder voor het origineel en hebben het voordeel dat je er met een basgitaarfeel mee kunt spelen. De effecten zijn van sublieme kwaliteit en het aantal inspirerende spacegeluiden is overweldigend. Wat minder klonken de contrabasmodellen. Daar moet je een beetje aan sleutelen om ze wat groter te laten klinken. Bij de fretless simulaties op een gefrette bas hoor je hier en daar toch nog wel een fretje klinken en natuurlijk is het apparaat meedogenloos: je moet bij sommige patches heel precies spelen. Rommelen en schmieren wordt direct digitaal afgestraft!
Ik heb de V-Bass uitgeprobeerd in een home-studio situatie met een zessnarige bas en dat is natuurlijk een optimale omgeving om de V-Bass tot zijn recht te laten komen. In een live situatie zullen ongetwijfeld veel van de finesses in het geweld verloren gaan, maar dat neemt niet weg dat deze processor in combinatie met de GK-2B volgens mij momenteel de ultieme basprocessor is: compleet, toegankelijk, dijk van een geluid én niet op de laatste plaats muzikaal.
Uiteraard moet dat wat kosten. De V-Bass is met het apart aan te schaffen GK-2B element verkrijgbaar voor een bedrag rond de 1.200 euro. Dat is zo'n beetje het dubbele wat je betaald voor de GT-6B, maar naar mijn mening is dat gerechtvaardigd, gezien de kwaliteit en techniek die je er mee in huis haalt. Bovendien, bedenk eens hoeveel basgitaren, versterkers, luidsprekerkasten, effecten, synths, upright basses kun je voor dat bedrag kopen? Met de Roland V-Bass héél veel dus… (met dank aan Robert van der Kamp)